Są takie błędy, które maturzyści i maturzystki popełniają bardzo często i niestety słono płacą za to utratą punktów. Przekonaj się, jakie błędy zdarzają się najczęściej i bądź tą osobą, która nie straci punktów!
Lista powstała we współpracy z użytkownikami obserwującymi profil Zrób Więcej. Biologia na Instagramie <3
- Użycie ZAhamować zamiast hamować – jeśli coś wpływa na proces ograniczająco, ale go nie zatrzymuje,
- Pisanie, że jeśli jest czegoś NIEDOBÓR, to jakiś proces przestaje CAŁKOWICIE zachodzić, a on zachodzi tylko z MNIEJSZĄ WYDAJNOŚCIĄ,
- Pisanie o tym, że energia POWSTAJE/JEST WYTWARZANA/SYNTEZOWANA jest błędne, energia może być PRZEKSZTAŁCONA/UWOLNIONA, a powstawać może być ciepło lub ATP,
- Jeśli w poleceniu jest informacja, że należy podać coś na podstawie schematu lub tekstu, to podanie nawet poprawnej cechy/procesu, o którym nie ma mowy w treści jest BŁĘDEM,
- ATP nie może być magazynowane – ma krótki okres półtrwania, więc musi być stale syntezowanie na aktualne potrzeby komórek; nie ulega również transportowi między komórkami na większe odległości,
- W zadaniach z doświadczeniami, gdy polecenie dotyczy napisania wniosku, błędem jest opisanie wyników doświadczenia zamiast wniosku, np.
– Nasiona grochu z dostępem do wody kiełkowały szybciej, niż te, które miały ograniczony dostęp do wody (opis wyników),
– Woda przyspiesza proces kiełkowania nasion grochu (wniosek) - Mylenie CYTOKIN (białek układu odpornościowego) z CYTOKININAMI (hormonami roślinnymi), MELANINY (barwnika w naskórku) z MELATONINĄ (hormonem szyszynki), NUKLEOTYDÓW (monomerów kwasów nukleinowych) /NUKLEOZYDÓW (cząsteczek złożonych z pentozy i zasady azotowej) /NUKLEOSOMU (DNA nawiniętego na oktamer histonowy) /NUKLEOIDU (obszaru cytoplazmy, gdzie znajduje się materiał genetyczny w komórce bakteryjnej).
- Pisanie, że tkanka tłuszczowa żółta pełni funkcję TERMOREGULAYJNĄ jest błędem – jest to funkcja tkanki tłuszczowej brunatnej, która wytwarza ciepło; tkanka żółta wyłącznie IZOLUJE, czyli chroni przed utratą ciepła,
- Zapominanie o uwzględnieniu nazwy obiektu badawczego w problemie badawczym, wniosku lub hipotezie,
- Błędne używanie pojęć MATERIAŁ GENETYCZNY, INFORMACJA GENETYCZNA, KOD GENETYCZNY np. napisanie, że w kodzie genetycznym zaszła mutacja,
- Pisanie, że mała różnorodność genetyczna sprzyja ZACHODZENIU mutacji – mutacje zachodzą niezależnie od stopnia różnorodności, ale niewielka różnorodność sprzyja UJAWNIANIU mutacji/ alleli recesywnych,
- Zapisywanie alleli genów autosomalnych na chromosomach X w krzyżówkach genetycznych, gdy zadanie wymaga uwzględnienia płci genetycznej osobników,
- Pisanie, że nisza zrealizowana ZAWĘŻA SIĘ w stosunku do podstawowej – ona po prostu jest WĘŻSZA,
- Polska nazwa gatunkowa / rodzajowa nie jest wyznacznikiem tego, czy jakieś organizmy należą do jednego gatunku / rodzaju – należy kierować się wyłącznie nazwą łacińską (międzynarodową),
- Mylenie ODPORNOŚCI (odporne mogą być rośliny, zwierzęta) z OPORNOŚCIĄ (brakiem wrażliwości na coś – np. u bakterii lub wirusów),
- Pisanie, że osmoza zachodzi W CELU wyrównania stężeń – osmoza nie jest celowa, jest zjawiskiem fizycznym zachodzącym samoistnie,
- Pisanie, że dobór naturalny zachodzi W CELU utrwalenia „lepszych cech” organizmu – dobór jest tylko mechanizmem ewolucyjnym, a zachodzi ponieważ osobniki i cechach sprzyjających przeżyciu rzadziej giną i mają większą szansę na przekazanie swoich genów potomstwu.
- Twierdzenie, że podczas translacji dochodzi do syntezy aminokwasów – translacja to synteza BIAŁKA, a aminokwasy są w tym procesie SUBSTRATAMI
- Błędna interpretacja słupka błędu na wykresie (zachęcam do zapoznania się z informatorem na temat analizy statystycznej od CKE)
- Mylenie dwóch mechanizmów termoregulacyjnych:
– emisji ciepła przez powierzchnię ciała z
– zużyciem ciepła przez parującą wodę z powierzchni ciała
Znasz więcej często popełnianych błędów! Skomentuj ten wpis lub napisz do mnie na instagramie, a wspólnie rozbudujemy tę listę!